Ultimate magazine theme for WordPress.

- Advertisement -

ប្រវត្ដិបន្ដោងខ្សែកស្រីរបាំខ្មែរនៅប្រាសាទអង្គរវត្ដ

0 27

ប្រវត្ដិសាស្ដ្រ​នៃ​ប្រទេស​កម្ពុជា​បុរាណ​មាន​ទំហំ​ធំធេង​ជាង​សព្វថ្ងៃ​ ប្រកបដោយ​វឌ្ឍនភាព​ដ៏​ត្រចះត្រចង់​អស្ចារ្យ​ណាស់ ។​ តែ​ទោះជា​យ៉ាងនេះ​ក្ដី​ក៏​យើង​នៅ​មិន​ទាន់​ស្គាល់​បាន​គ្រប់​ជ្រុងជ្រោយ​នៃ​រាល់​ចម្លាក់​បុរាណ​នោះ​ឡើយ ។​ ជា​ពិសេស​ទៀត​នោះ​គឺ​ផ្នែក​សម្ភារៈ​ប្រើប្រាស់​ប្រចាំ​ថ្ងៃ​នៃ​សង្គម​បុរាណ ។​

លោក​បណ្ឌិត​មីសែល​ ត្រាណេ​ អតីត​អនុរដ្ឋលេខាធិការ​ក្រសួង​វប្បធម៌​និង​វិចិត្រសិល្បៈ​ ធ្លាប់​បាន​មាន​ប្រសាសន៍​បញ្ជាក់​ឲ្យ​ដឹង​ថា​ ប្រវត្ដិ​ខ្មែរ​ដែល​ត្រូវ​បាន​ចងក្រង​ឡើង​តាម​រយៈ​សិលាចារឹក​ខ្មែរ​ និង​សរសេរ​ជា​ភាសា​ខ្មែរ​និង​សំស្ក្រឹត​ (បាលី)​ ព្រមទាំង​កំណត់ហេតុ​ចិន​ចាប់ពី​សតវត្សរ៍​ទី​៣​ ដល់ទី​៩​ នៃ​គ្រិស្ដសករាជ​ ពិតជា​បាន​ផ្ដល់​នូវ​ព័ត៌មាន​ទាក់ទិន​នឹង​សន្ដិវង្ស​ខ្មែរ​ និង​វិស័យ​ជំនឿ​សាសនា​ច្រើន​ជាង​វិស័យ​ផ្សេងៗ​ទៀត ។​

ទាក់ទិន​នឹង​សិលា​ចារិក​ខាងលើ​នេះ​ បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​យើង​ជា​កូន​ខ្មែរ​ ត្រូវ​តែ​បំពេញ​បន្ដិច​ម្ដងៗ​នូវ​ចំណេះដឹង​ថ្មី​ជា​បន្ថែម​ទៀត​ដោយ​សំអាង​ និង​ពឹងផ្អែក​ទៅ​លើ​គំហើញ​វត្ថុ​បុរាណ​ដែល​គេ​បាន​រក​ឃើញ​ថ្មីៗ​ទៀត​ក្រោយ​ពី​ឆ្នាំ​១៩៧០​មក ។​

លោក​បណ្ឌិត​មីសែល ត្រាណេ​ បាន​អធិប្បាយ​ឲ្យ​ដឹង​បន្ថែម​ថា​ គ្រឿង​តុបតែង​ស្រី្ដ​របាំ​ ឬ​នាង​អប្សរា​នៃ​ចម្លាក់​បុរាណ​ខ្មែរ​ជា​ច្រើន​ ដូច​ជា​នៅ​លើ​ប្រាសាទអង្គរវត្ដ​ និង​ប្រាសាទបាយ័ន​ ត្រូវ​បាន​អ្នក​បុរាណវិទ្យា​ចាប់​អារម្មណ៍​តាំងពី​សម័យ​ចុង​សតវត្សរ៍​ទី​១៩​មក​ម៉្លេះ ។​ ក៏​ប៉ុន្ដែ​វា​ជា​ការ​កម្រ​ណាស់​ដែល​គ្រឿង​សម្អាង​កាយ​ទាំងនោះ​ស្ថិត​សេ្ថរ​គង់វង្ស​រហូត​មក​ដល់​សព្វថ្ងៃ​ ដើម្បី​ធ្វើការ​សិក្សា​ស្រាវជ្រាវ ។​

មូលហេតុ​នៃ​ការ​បាត់បង់​នេះ​បណ្ដាល​មក​ពី​អាកាសធាតុ​និង​កត្ដា​មនុស្ស​ផង​ ដែល​ត្រូវ​បាន​គេ​យក​គ្រឿង​អលង្ការ​បុរាណ​ភាគច្រើន​ទាំងនោះ​ធ្វើ​អំពី​មាស​ ប្រាក់​ ស្ពាន់​ និង​សំរឹទ្ធ​មក​ស្ល​ដើម្បី​កែច្នៃ​ធ្វើ​ជា​វត្ថុ​ ឬ​ព្រះ​បដិមា​បុរាណ​ជា​ថ្មី​ឡើង​វិញ ។​ ទង្វើ​នេះ​ហើយ​ដែល​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​មតិ​មហាជន​ខ្មែរ​មួយ​ចំនួន​ មាន​ការ​គិតស្មាន​ដោយ​ភ័ន្ដ​ច្រឡំ​ថា​គ្រឿង​អលង្ការ​ដែល​ព្រះ​អាទិទេព​ ឬ​អ្នករបាំ​ខ្មែរ​បុរាណ​ពាក់​នោះ​ គឺ​ពុំ​មាន​ពិតប្រាកដ​ឡើយ ។​ គេ​យល់​ថា​ គ្រឿងអលង្ការ​នោះ​គ្រាន់តែ​ឆ្លាក់​ដើម្បី​លម្អ​ចម្លាក់​បុរាណ​របស់​ខ្មែរ​យើង​តែ​ប៉ុណ្ណោះ ។​

លោក​បណ្ឌិត​ មីសែល ត្រាណេ ​បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ឲ្យ​ដឹង​ថា​ ថ្មីៗ​នេះ​គេ​បាន​រក​ឃើញ​ក្នុង​តំបន់​ប្រាសាទ​អង្គរវត្ដ​សៀមរាប​នូវ​បន្ដោង​ខ្សែ​ក​ពីរ​ធ្វើ​ពី​សំរឹទ្ធ ។​ បន្ដោង​នេះ​ត្រូវ​បាន​គេ​យក​ទៅ​លក់​នៅ​ហាង​លក់​វត្ថុ​អនុស្សាវរីយ៍​នៅ​ទីនោះ ។​ បន្ដោង​ខ្សែ​ក​ទាំង​ពីរ​នេះ​មាន​រាង​មូល​ដូច​ចិញ្ចៀន​ ក៏​ប៉ុន្ដែ​វា​មាន​ទម្ពក់​ពីរ​សម្រាប់​ព្យួរ​នឹង​ខ្សែ​អំបោះ​ដាក់​ទម្លាក់​លើ​ដើមទ្រូង ។​

- Advertisement -

លោក​បណ្ឌិត​ មីសែល ត្រាណេ ​ឲ្យ​ដឹង​បន្ថែម​ទៀត​ថា​ តាម​ការ​ស្រាវជ្រាវ​យើង​អាច​ដឹង​បាន​ថា​ ក្បាល​បន្ដោង​ខ្សែ​ក​នេះ​មាន​ដាំ​ «និល» ពណ៌​ខ្មៅ​រលោង ។​ បន្ដោង​ទី​មួយ​មាន​ទំហំ​៣​គុណ​៥​សង់ទីម៉ែត្រ​ និង​បន្ដោង​ទី​២​មាន​ទំហំ​៤​សង់ទីម៉ែត្រ​គុណ​នឹង​៥​សង់ទីម៉ែត្រ ។​ ក្រៅពី​បន្ដោង​របៀប​នេះ​ ក៏​មាន​ខ្សែ​ក​ជា​រាង​ផ្កា​ក្រពុំ​ គួរ​ជាទី​គយគន់​យ៉ាង​ពន់ពេក ។​ តាម​ការ​ធ្វើ​វិភាគ​គ្រឿងអលង្ការ​ទាំងនេះ​អាច​និយាយ​បាន​ថា​ វា​ជា​និមិត្ដរូប​របស់​ស្ដ្រីភេទ​ ដោយហេតុ​ថា​ ក្នុង​ប្រវត្ដិសាស្ដ្រ​ខ្មែរ​គេ​រមែង​ប្រៀបធៀប​ស្ដ្រីភេទ​ទៅ​ជា​ «ផ្កា» ឬ​បុប្ផា​ក្រពុំ ។​

មានការ​វិភាគ​ផ្សេង​ទៀត​ថា​ បន្ដោង​ខ្សែ​មាន​រាង​ផ្កា​ក្រពុំ​នេះ​ជា​និមិត្ដរូប​នៃ​ភាព​ព្រហ្មចារី​ ឬ​ភាព​បរិសុទ្ធ​របស់​នារី​ខ្មែរ​នា​សម័យ​កាល​នោះ ។​ លោក​បណ្ឌិត​ មីសែល​ ត្រាណេ បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា​ ការ​ស្រាវជ្រាវ​ឃើញ​បន្ដោង​ខ្សែ​ក​នេះ​ គឺជា​លើក​ទី​មួយ​ហើយ​ដែល​កន្លង​មក​គេ​គិត​ស្មាន​ថា​ វា​ជា​ចិញ្ចៀន​តែ​ប៉ុណ្ណោះ ។​ ការ​សន្និដ្ឋាន​បែប​នេះ ​ព្រោះ​មនុស្ស​សាមញ្ញ​ចាប់ពី​ក្រោយ​ការ​បែកបាក់​រាជធានី​អង្គរ​មក​ អ្នករបាំ​ខ្មែរ​ឈប់​បាន​ប្រើ​គ្រឿងអលង្ការ​នេះ​ជា​រៀង​រហូត​មក ។​

លោក​បណ្ឌិត​ មីសែល ត្រាណេ ​មានការ​ចាប់អារម្មណ៍​ថា​ ការ​ស្វែង​យល់​អំពី​វប្បធម៌​ខ្មែរ​ គឺ​ត្រូវ​ពឹងផ្អែក​ទៅ​លើ​បុរាណវត្ថុ​ទាំងនោះ​ឯង ។​ ប៉ុន្តែ​បើ​របស់​ដ៏​មាន​តម្លៃ​ឥត​កាត់ថ្លៃ​បាន​នេះ​ត្រូវ​គេ​ជួញដូរ​ដោយ​ខុសច្បាប់​ នឹង​ពុំ​មានការ​ហាមឃាត់​ទេ​ ប្រទេស​យើង​ពិតជា​បាត់បង់​នូវ​ភស្ដុតាង​នៃ​ឫស​កែវ​ប្រវត្ដិសាស្ដ្រ​ជា​ពុំខាន​ឡើយ ។​

លោក​បាន​អំពាវនាវ​សុំ​ឲ្យ​អាជ្ញាធរ​ និង​សមត្ថកិច្ច​ចូលរួម​ទប់ស្កាត់​នូវ​ទង្វើ​នៃ​ការ​ជួញដូរ​ដោយ​ស្ងាត់ៗ​បែប​នេះ​ឲ្យ​ខាង​តែ​បាន​ ទើប​អាច​ជួយ​ឲ្យ​ជាតិ​សាសន៍​ខ្មែរ​នឹង​មាន​ភាព​រុងរឿង​ជា​ថ្មី​ទៀត ។​ ការ​លើក​ឡើង​នេះ​ក៏​ស្រប​តាម​ស្មារតី​សារាចរ​របស់​រាជរដ្ឋាភិបាល​នា​ពេល​កន្លង​មក​ផង​ដែរ ៕

ប្រភពៈ  សាលអាន​ ថ្ងៃ​ទី​២៧/១០/០៦​ (អត្ថបទ​ដកស្រង់​ពី​កាសែត​រស្មីកម្ពុជា)

Source: ប្រវត្ដិសាស្រ្ដ

Comments
Loading...