Ultimate magazine theme for WordPress.

អាស្រម​ពើង​គំនូរ​ទីកន្លែង​វប្បធម៌​ជា​ប្រវត្ដិសាស្ដ្រ​នៅ​ចង្កេះ​ភ្នំ​គូលែន





រូបចម្លាក់​ក្នុង​ពើង​គំនូរ​ក្នុង​រជ្ជកាល​ព្រះបាទ​ជ័យវរ្ម័ន​ទី​២

តំបន់​ទេសចរណ៍វប្បធម៌​ប្រវត្ដិសាស្ដ្រ​និង​ធម្មជាតិ​លើ​ទឹកដី​អង្គរ​ដែល​សម្បូរ​ទៅ​ដោយ​ប្រាង្គ​ប្រាសាទ​ជា​កេរមរតក​របស់​បុព្វបុរស​ខ្មែរ​បាន​បង្ហាញ​តាម​រយៈ​ក្បាច់ចម្លាក់​ដ៏​ល្អ​ប្រណីត និង​រូបសំណាក​ផ្សេងៗ បង្កប់​ដោយ​អត្ថន័យ​យ៉ាង​ជ្រាលជ្រៅ ដែល​អ្នក​ស្រាវជ្រាវ​ពី​វប្បធម៌​ប្រវត្ដិសាស្ដ្រ​អាច​កត់សម្គាល់​តាម​រយៈ​ក្បាច់ចម្លាក់ និង​រូបសំណាក​ផ្សេងៗ​ជំនួស​អក្សរ​តាម​សម័យ​នីមួយៗ ។

អាស្រម​ពើង​គំនូរ ត្រូវ​បាន​ចាត់ទុកជា​ទីតាំង​វប្បធម៌​ជាតិ ដែល​បន្សល់​ទុក តាំងពី​សម័យកាល​នៃ​ព្រះបាទ​ជ័យវរ្ម័ន​ទី​២ ស្ថិត​នៅ​ចំណុច​ទីទួល​ចង្កេះ​ភ្នំ​គូលែន​ក្នុង​ភូមិសាស្ដ្រ​ស្រុក​ស្វាយលើ​ គេ​អាច​ធ្វើ​ដំណើរ​ទៅ​ទស្សនា​បាន​តាម​ផ្លូវលំ​រទេះគោ​មួយ​កាត់​ព្រៃ​ឆ្ពោះ​សំដៅ​ឡើង​ទៅ​កាន់​ភូមិ​រហាល ឃុំ​តាសៀម​ នឹង​ឃើញ​មាន​ច្រក​ផ្លូវលំ​រទេះគោ​មួយ​កាត់​ព្រៃ​ឆ្ពោះ​សំដៅ​ឡើង​ទៅ​កាន់​ទីទួល​នៃ​ចង្កេះ​ភ្នំ​ចម្ងាយ​ប្រមាណ ១៥០០​ម៉ែត្រ​ ទើប​ទៅ​ដល់​អាស្រម​ពើង​គំនូរ​ភ្នំ​គូលែន​ដែល​មាន​ព្រះសង្ឃ​ចំនួន​៤​អង្គ គង់​ថែរក្សា​នៅ​អាស្រម​ប្រវត្ដិសាស្ដ្រ​នោះ ។​

តាម​សង្ឃដីកា​រៀបរាប់​របស់​ព្រះ​តេជគុណ​ បុណ្យ ចាន់ដារា បាន​ឲ្យ​ដឹង​ថា អាស្រម​ពើង​គំនូរ គឺជា​កន្លែង​ប្រវត្ដិសាស្ដ្រ​មួយ​នៃ​វប្បធម៌​ជាតិខ្មែរ​ដែល​បន្សល់​ទុក​មក​តាំងពី​ជំនាន់​រជ្ជកាល​ព្រះបាទ​ជ័យវរ្ម័ន​ទី​២ ​ហើយ​អ្វី​ដែល​ចម្លែក​ភ្នែក​គួរ​ឲ្យ​កត់សម្គាល់​ផង​ដែរ​នោះ​គឺ​មាន​ដុំ​ថ្ម​ធំៗ​ជា​ច្រើន​ដែល​មើលទៅ​ប្រៀប​ដូចជា​គេ​លើក​បន្ដុប​ព័ទ្ធ​ជុំវិញ​ពី​ខាងក្រោម​ ហើយ​ផ្អៀង​មួយ​ចំហៀង​ពីលើ​គ្នា​គួរ​ឲ្យ​ស្ញើប​ ដែល​ក្នុង​ចំណោម​បណ្ដា​ពើង​ថ្ម​ចំនួន ៣​ដុំ​ ស្ថិត​នៅ​លើ​ទីទួល​ខ្ពស់​ជាងគេ​នៃ​អាស្រម​ពើង​គំនូរ​នោះ​គឺ ៖ ​ទី១. មាន​រូបសំណាក​ព្រះ​សិវៈ​ក្នុង​ជំនឿ​ព្រហ្មញ្ញសាសនា ទី​២. មាន​រូបសំណាក​ព្រះ​គណេស​ (មនុស្ស​ក្បាលដំរី) ទី​៣.ព្រះ​វិស្ណុ និង​ទី​៤. ​ស្ដេច​គ្រុឌ ដែល​រាល់​រូបចម្លាក់​ទាំងនោះ​សុទ្ធតែ​មាន​ការ​ភ្ជាប់​នូវ​ប្រវត្ដិ​និទាន​បុរាណ​ដ៏​ជាក់​ចិត្ដ ។​

ទោះជា​បែប​ណា​ក៏​មាន​ការ​សោកស្ដាយ​ផង​ដែរ​ពី​ពើង​គំនូរ​មួយ​ចំនួន​ត្រូវ​បាន​ទទួល​រង​ការ​ឈូស​ដាប់ ឬ​វាយ​បំបែក ធ្វើ​ឲ្យ​ប៉ះពាល់​ភាព​ដើម​ដោយ​ពពួក​អគតិ​មួយ​ចំនួន​ដែល​បំផ្លាញ​វប្បធម៌​ជាតិ​ខ្លួនឯង ។ ព្រះ​តេជគុណ​បុណ្យ ចាន់ដារា បាន​ឲ្យ​ដឹង​ថា ទោះបី​ជាទី​អាស្រម​ពើង​គំនូរ​ប្រវត្ដិសាស្ដ្រ​នោះ​ស្ថិត​នៅ​ឆ្ងាយ​ដាច់​ស្រយាល​ពី​ទីរួមខេត្ដ​ក៏​ពិតមែន ក៏​ប៉ុន្ដែ​ជា​រឿយៗ រៀងរាល់ថ្ងៃ​តែង​មាន​ក្រុម​អ្នកទេសចរ​បរទេស​នាំ​គ្នា​ទៅ​ទស្សនា​ជា​ប្រចាំ​មិន​ដែល​ខាន​ថ្ងៃ​ណា​ឡើយ ។​

ទាក់ទិន​នឹង​ទីតាំង​វប្បធម៌​ប្រវត្ដិសាស្ដ្រ​នេះ តាម​ការ​សិក្សា​ស្រាវជ្រាវ​បែប​ប្រវត្ដិសាស្ដ្រ​លោក​ រេត សាមុត មគ្គុទ្ទេសក៍​ទេសចរ​តំបន់​សៀមរាប​អង្គរ ដែល​ធ្លាប់​បាន​ឆ្លងកាត់​វគ្គ​បណ្ដុះបណ្ដាល​ជំនាន់​ទី​៤ ពី​សំណាក់​ក្រសួងទេសចរណ៍​ នា​ឆ្នាំ​១៩៩៨ ឲ្យ​ដឹង​ថា ភ្នំ​គូលែន​ជា​ភ្នំ​មួយ​ដែល​បដិសន្ធិ​ឡើង​បែប​ធម្មជាតិ​មាន​កម្ពស់​ជាង ៤៩០​ម៉ែត្រ លាតសន្ធឹង​ផ្នែក​ខាងជើង​មាន​ចម្ងាយ​ប្រមាណ ៦០​គីឡូម៉ែត្រ ​ពី​ទីរួមខេត្ដ​សៀមរាប ហើយដោយ​សារ​តែ​ភ្នំ​នេះ​មាន​សម្បូរ​ទៅ​ដោយ​ដើម​រុក្ខជាតិ​ឈើ​ហូប​ផ្លែ​ដើម​គូលែន​ ទើប​បុព្វបុរស​ខ្មែរ​យើង​ហៅ​ឈ្មោះ​តៗ​គ្នា​រហូត​មក​ថា​ ភ្នំ​គូលែន​ដល់​សព្វ​ថ្ងៃនេះ ។ លោក រេត សាមុត បាន​ធ្វើការ​អធិប្បាយ​បញ្ជាក់​ឲ្យ​ដឹងផង​ដែរ​ថា ភ្នំ​គូលែន​គឺជា​ភ្នំ​មួយ​ដែល​ត្រូវ​បាន​បុព្វបុរស​ខ្មែរ​យើង​ចាត់ទុកជា​ទីតាំង​នៃ​រាជធានី​ចាស់ ឬ​រាជធានី​ដំបូង​មុន​សម័យ​អង្គរ ។​

លោក​សង្កត់ធ្ងន់​ថា សម័យ​អង្គរ គឺជា​សម័យកាល​មួយ​ដ៏​រុងរឿង ដូច្នេះ ភ្នំ​គូលែន គឺជា​ចំណុច​ចាប់ផ្ដើម​នៃ​ភាព​រុងរឿង​ទាំងឡាយ​នា​សម័យ​អង្គរ ។ មុន​ចាប់ផ្ដើម​នៃ​ភាព​រុងរឿង​ទាំងឡាយ​នា​សម័យ​អង្គរ​ក្នុង​រជ្ជកាល​ព្រះបាទ​ជ័យវរ្ម័ន​ទី​២ ​គ្រងរាជ្យ​ក្នុង​អំឡុង​សតវត្ស​ទី​៩ ដែល​ជា​មហាក្សត្រ​មួយ​អង្គ​បាន​ទៅ​ពង្រឹង និង​ជ្រើសរើស​យក​តំបន់​ភ្នំ​គូលែន ធ្វើ​ជា​រាជធានី​ជំនាន់​នោះ​ដោយ​ឲ្យ​ឈ្មោះ​ហៅ​ថា​ «រាជធានី​មហិន្ទ្រ​បរិព័ទ្ធ» (បរិព័ទ្ធ​ប្រែ​ថា​ភ្នំ ឯ​មហិន្ទ្រ ​ប្រែ​ថា​សិវៈ) មាន​ន័យ​ថា​ រាជធានី​ភ្នំ​ព្រះ​សិវៈ​គង់នៅ ។​

ភ្នំ​គូលែន​មាន​កំពូល​សរុប​ចំនួន​១០៨ ហើយ​កំពូល​ជា​តំណាង​ឲ្យ​ភ្នំ​កៃលាស​និង​ភ្នំ​ហិមាល័យ​ដូច​នៅ​ប្រទេស​ឥណ្ឌា​ផង​ដែរ​ដែល​ជា​កន្លែង​ព្រះពុទ្ធ​បរមគ្រូ​នៃ​យើង​គង់នៅ​ដោយ​មាន​ស្ទឹង​មួយ​ហូរ​ផុស​ចេញ​មក​ហៅ​ថា​ «ស្ទឹង​ព្រះ​គង្គា» ​ដែល​ប្រជាជន​ឥណ្ឌា​មាន​ជំនឿ​ថា​ស័ក្ដិសិទ្ធិ​ក្នុង​ការ​លុបលាង​ជម្រះ​បាប បណ្ដេញ​ឧបទ្រពចង្រៃ នាំ​មក​នូវ​សិរី​សួស្ដី​ដល់​ខ្លួន ។ ដោយឡែក​ភ្នំ​គូលែន​មិន​ត្រឹមតែ​ជា​តំណាង​ឲ្យ​ភ្នំ​ហិមាល័យ​ប៉ុណ្ណោះ​ទេ ប៉ុន្ដែ​ក៏​មាន​ស្ទឹង​មួយ​ជា​តំណាង​ឲ្យ​ស្ទឹង​គង្គា​នៃ​ភ្នំ​ហិមាល័យ​នោះ​ផង​ដែរ គឺ​ស្ទឹង​សៀមរាប មាន​ប្រភព​ពីលើ​ភ្នំ​ហើយ​ហូរ​ឆ្លងកាត់​ទម្លាក់​ចូល​ទៅ​ក្នុង​បឹង​ទន្លេសាប ។​

កាលពី​សម័យ​ដើម​ ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​យើង​ក៏​មាន​ជំនឿ​ចាត់​ទុក​ស្ទឹង​នេះ​ថា​ជា​ស្ទឹង​ស័ក្ដិសិទ្ធិ​ដូច​គ្នា​ផង​ដែរ​ ដោយ​ស្ថិត​នៅ​បាត​ស្ទឹង​លើ​ភ្នំ​គូលែន​នោះ មាន​រូបចម្លាក់​សិវៈលិង្គ​១០០០​ ដែល​ត្រូវ​បាន​គេ​ឆ្លាក់​ឡើង​នៅ​ក្នុង​រជ្ជកាល​ព្រះបាទ​ជ័យវរ្ម័នទី​២ ​ខណៈ​ពេល​ដែល​ព្រះ​អង្គ​គ្រងរាជ្យ​នា​អំឡុង​គ្រិស្ដសករាជ ៨០២​ដល់​៨៥០ ក្រៅពី​នេះ​ព្រះបាទ​ជ័យវរ្ម័ន​ទី​២​ ក៏​នៅ​បាន​ស្ថាបនា​ប្រាសាទ​ជា​ច្រើន​ទៀត​ដែល​នៅ​ក្នុង​បញ្ជី​ប្រវត្ដិសាស្ដ្រ​នៃ​សារពើភណ្ឌ​ចំនួន​៥៦​ប្រាសាទ​ ។​ ក្រៅពី​រូបចម្លាក់​សិវៈលិង្គ​និង​ប្រាសាទ​ គេ​បាន​សង្កេត​ឃើញ​មាន​ស្លាកស្នាម​មួយ​ចំនួន​ផ្សេងៗ​ទៀត​ដែល​ឆ្លាក់​ឡើង​ក្នុង​រជ្ជកាល​ព្រះបាទ​ជ័យវរ្ម័ន​ទី​២​នោះ​ដែរ ដើម្បី​ទុកជា​ទីកន្លែង​សម្រាប់​បណ្ដា​ពួក​ព្រាហ្មណ៍ ឬ​ក៏​សម្រាប់​ពួក​បណ្ដា​ឥសី​ទៅ​ធ្វើ​ពិធី​ចង្ក្រម​ភាវនា​បួស​រៀន ឬ​ក៏​ពិធី​តបធម៌​ (ធម៌​សម្រាប់​ប្រព្រឹត្ដ​ដើម្បី​ដុត​បំផ្លាញ​គ្រឿង​សៅហ្មង​ចិត្ដ) នៅ​ភ្នំ​គូលែន​នោះ ។​

ជួនកាល​ការ​ធ្វើ​ចង្ក្រម​ភាវនា​ឬ​តបធម៌​របស់​សំណាក់​បណ្ដា​ពួក​ព្រាហ្មណ៍​ឬ​ពួក​បណ្ដា​ឥសី​នា​ជំនាន់​នោះ គឺ​ភាគច្រើន​គេ​យក​ក្រោម​ពើង​ថ្ម​ធំៗ ដែល​អាច​បាំង​ភ្លៀង​ខ្យល់​បាន​ធ្វើ​ជា​កន្លែង​សម្រាប់​ជ្រក​ស្នាក់​នៅ​របស់​ពួក​គេ ។ តាម​ទីកន្លែង​នីមួយៗ​ គេ​សង្កេត​ឃើញ​មាន​ស្លាកស្នាម​នៃ​ការ​ឆ្លាក់​រូប​ព្រះ​សិវៈ ព្រះព្រហ្ម និង​ឃើញ​មាន​បំណែក​សិវលិង្គ និង​បំណែក​យោនី​ជាដើម​ផង​ដែរ ដែល​គេ​សម្រាប់​គោរព​បូជា​រាល់ថ្ងៃ ព្រោះ​អង្គ​នៃ​ព្រហ្មញ្ញសាសនា ត្រូវ​បាន​គេ​ចាត់ទុកជា​ព្រះ​វិស្ណុ ព្រះ​សិវៈ និង​ព្រះព្រហ្ម ជា​អាទិទេព​ធំ​សម្រាប់​គោរព​បូជា ។ ​ព្រះ​វិស្ណុ​ជា​អ្នកតំណាង​ឲ្យ​ការ​បង្កើត​លោក ឯ​ព្រះព្រហ្ម​ជា​អ្នកតំណាង​ឲ្យ​ការ​រក្សា​លោក​ ឯ​ព្រះ​សិវៈ​ជា​អ្នកតំណាង​ឲ្យ​នៃ​សេចក្ដីស្លាប់ មាន​ន័យ​ថា​ការ​កើត​ចាស់​ឈឺ​ស្លាប់​ដែល​មាន​ស្ថានភាព​ដូចជា​ទី​អាស្រម​ពើង​គំនូរ​ដូច្នោះ​ដែរ ហើយ​គេ​ឃើញ​មាន​រូបសំណាក​ព្រះ​សិវៈ ព្រះ​គណេស ព្រះ​វិស្ណុ និង​រូបសំណាក​ស្ដេច​គ្រុឌ​ជា​យានជំនិះ​ជាដើម ។​

តាម​ការ​ឲ្យ​ដឹង​ត្រួសៗ នៅ​ក្នុង​បញ្ជី​សរុប​បេតិកភណ្ឌ​ជាតិ​របស់​លោក ឆេង ផុន និង​យោង​តាម​ការ​ស្រាវជ្រាវ​ផ្ទាល់​របស់​មគ្គុទ្ទេសក៍​ទេសចរ​តំបន់​សៀមរាប​អង្គរ លោក​រេត សាមុត ឲ្យ​ដឹង​ដែរ​ថា ស្ថិត​នៅ​ទូទាំង​ប្រទេស​នៃ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​សរុប​មាន​ប្រាសាទ​ចំនួន​១.០៨០ និង​នៅ​ទូទាំង​ខេត្ដសៀមរាប មាន​ប្រាសាទ​សរុប​ជាង ២៩០​ប្រាសាទ​ ក្នុង​នោះ​នៅ​តាម​ស្រុក​ចំនួន​២​គឺ​ស្រុក​ស្វាយលើ​ និង​ស្រុក​សូទ្រនិគម មាន​ចំនួន​៥០​ប្រាសាទ​ ដោយឡែក​យោង​តាម​ការ​ស្រាវជ្រាវ​របស់​អង្គការ​ (ណាសា) ដែល​មាន​ការ​ប្រើប្រាស់​គ្រឿង​ឧបករណ៍​ផ្កាយ​វិទ្យាសាស្ដ្រ​ថត​ពីលើ​ទិដ្ឋភាព​អង្គរ​កន្លង​ទៅ​ថ្មីៗ​នេះ​ គេ​រក​ឃើញ​មាន​ប្រាសាទ​ថ្មី​ចំនួន​៥០​បន្ថែម​ទៀត ៕

ប្រភពៈ  សាលអាន​ថ្ងៃ​ទី​២៩/០៨/២០០៨ (ដកស្រង់​ពី​កាសែត​កោះសន្ដិភាព)

Source: ប្រវត្ដិសាស្រ្ដ





Comments
Loading...